پایان نامه:ايجاد بانك ژن میگوهای بومی و سخت پوستان خليج فارس و درياي عمان

فایل زیر شامل

۱- عدد فایل ورد(قابل ویراش و کپی) پایان نامه ارشد به همراه فایل پی دی اف به تعداد ۸۵ صفحه است.

(نوشته دارای نظم نگارشی و  فرمبندی کامل همچنین رفرنس نویس کامل است )

عنوان:

ايجاد بانك ژن میگوهای بومی و سخت پوستان خليج فارس و درياي عمان

 

فهرست مندرجات    
چکیده   ۱
۱ مقدمه ۲
۱-۱ تنوع زیستی ۳
۲-۱  بانک ژن(gene bank) چیست؟ ۴
۳-۱ وظایف بانک ژن ۵
۴-۱ تنوع زیستی چگونه تهدید می شود ۶
۵-۱   رده بندی گونه های مورد مطالعه ۹
۱-۵-۱ رده بندی جانوری خانواده Penaeidae بصورت زیر می باشد ۹
۲-۵-۱ گونه های مورد مطالعه در تهیه بانک ژن ۹
۱-۲-۵-۱ میگوی سفید هندی( Fenneropenaeus indicus ) ۹
۲-۲-۵ -۱ میگوی موزی Fenneropenaeus merguiensis ۱۱
۳-۲-۵-۱ میگوی سر تیز ۱۲
۴-۲-۵-۱  پنائئوس سمی سولکاتوس Penaeus semisulcatus (De Hoan, 1844). ۱۴
۵-۲-۵-۱ پنائئوس مونودون : Penaeus monodon ۱۵
۶-۱ نقش مهاجرت در ایجاد اختلاف ژنتیکی گونه های میگوی خانواده پنائیده ۱۶
۱-۶-۱ چرخه زندگی میگوهای خانواده ( Penaeidae ) ۱۷
۲-۶-۱ مراحل تکاملی جنینی میگوی خانواده (Penaeidae ) ۱۸
۷-۱ تكنيكهاي مولكولي و كاربرد آنها جهت بررسي جمعيتها و تکثیر و پرورش آبزیان ۲۰
۱-۷-۱ تكنيك PCR (Polymerase chain reaction) ۲۲
۲-۷-۱ مراحل انجام واكنش PCR ۲۳
۳-۷-۱ آلودگی PCR و راه حل آن ۲۵
۴-۷-۱ توالی­یابی ۲۵
۵-۷-۱ آغازگرها و نحوه طراحي آنها ۲۵
۶-۷-۱ mtDNA ژنوم میتوکندریایی  و کاربرد آن ۲۶
۸-۱ بانک ژن ۲۹
۲ مروری بر منابع ۳۰
۱-۲ مطالعات و تحقیق در ايران ۳۰
۲-۲ مطالعه و تحقیق در خارج از كشور ۳۴
۳  مواد و روشها ۳۷
۱-۳ موارد مورد استفاده ۳۷
۲- ۳ دستگاههاي مورد استفاده ۳۸
۳-۳ روشها ۳۹
۱-۳-۳ روش نمونه برداري ۳۹
۲-۳-۳ استخراج ژنوم کل ( DNA Total) ۴۰
۱-۲-۳-۳ اروش استخراج  DNA Total با استفاده از فنل – كلروفورم ۴۰
۲-۲-۳-۳ روش استخراجTotal DNA بدون استفاده از فنل ۴۰
۳-۳-۳ الكتروفورز DNA استخراج شده ۴۱
۴-۳-۳ روش كار ۴۱
۱-۴-۳-۳ بررسي كمي و كيفي DNA استخراجي ۴۲
۲-۴-۳- ۳  آغازگرها ۴۳
۳-۴-۳-۳ نحوه محاسبه Tm و Ta ۴۳
۴ نتایج ۴۶
۱-۴ ارزیابی کمیت و کیفیت DNA استخراج شده ۴۶
۱-۱-۴ روش الکتروفورز ۴۶
۲-۱-۴ ارزیابی کمیت DNA استخراج شده با استفاده از روش اسپکتروفتومتری ۴۶
۲-۴ تکثیر و مقایسه توالی­های ۱۶SrRNA ۴۷
۱-۲-۴ تکثیر ژن ۱۶SrRNA ۴۷
۲-۲-۴ نتایج حاصل از تعیین توالی ژن ۱۶SrRNA ۴۷
۳-۲-۴ هم ردیفی توالی­های بازسازی شده با استفاده ازClustal W ۴۷
۴-۲-۴ ترسیم درخت تکاملی ۵۱
۳-۴ تکثیر و مقایسه توالی­های ژن COI ۵۶
۱-۳-۴ تکثیر ژن ۱۶SrRNA ۵۶
۲-۳-۴ نتایج حاصل از تعیین توالی ژن COI ۵۶
۳-۳-۴ هم ردیفی توالی­های بازسازی شده با استفاده ازClustal W ۵۶
۴-۳-۴ ترسیم درخت تکاملی ۶۰
۵ بحث و نتیجه گیری ۶۵
پیشنهادات   ۶۸
منابع   ۷۰
چکیده انگلیسی   ۷۶
شناسنامه انگلیسی    

 

 

فهرست جداول  
جدول ۱ خلاصه ای از ابزارهای ژنتیکی موجود و قدرت کارایی آنها ۲۲
جدول ۲ آغازگر مورد استفاده در PCR ژن ۱۶SrRNA و همچنین COI ۴۳
جدول۳ پروفایل غلظت مواد مورد استفاده برای انجام عمل PCR ۴۴
جدول ۴  برنامه اجرايي دستگاه ترموسايکلر براي تکثير ژن ۱۶SrRNA ۴۵
جدول ۵ برنامه اجرايي دستگاه ترموسايکلر براي تکثير ژن COI ۴۵
جدول  ۶ در صد فاصله ژنتیکی با استفاده از ژن ۱۶s دربین گونه های مختلف ثبت شده ۵۴
جدول ۷ ترکیب نوکلوتیدی توالی های ژن ۱۶SrRNA میگوی در مناطق مورد مطالعه ۵۵
جدول ۸ در صد فاصله ژنتیکی با استفاده از ژن COI دربین گونه های مختلف ثبت شده ۶۳
جدول ۹   ترکیب نوکلوتیدی توالی های ژن COI میگوی در مناطق مورد مطالعه ۶۴

 

 

فهرست شکل ها  
شکل ۱  میگوی سفید هندی ۹
شکل ۲  میگوی موزی ۱۱
شکل ۳  نمای کلی بدن میگوی سر تیز Metapenaeus affinis (H. Milne ۱۳
شکل ۴  نمای کلی بدن میگوی ببری سبزHolthuis, ۱۹۸۰). ۱۴
شکل ۵ نمای کلی بدن میگوی پنائئوس مونودون ۱۵
شکل ۶ چرخه زندگی عمومی میگو های خانواده پنائیده وبا توجه به روشهای مختلف صید در هر مرحله  (Khan & Latif ,1995 ) ۱۷
شکل ۷  نحوه قرار گرفتن ژنها در DNA  میتوکندری (Alexeyev et al., 2004  ). ۲۸
شکل ۸ مناطق نمونه برداری ۳۹
شکل ۹ قرار گرفتن رک های حاوی ذخیره ماده ژنتیکی DNA و بافت های ۵ گونه میگوی مورد مطالعه در فریزر ۸۶- ۴۳
شکل ۱۰ استخراج DNA با روش فنل-کلروفرم ۴۶
شکل۱۱ الگوی باندی محصول PCR ژن ۱۶SrRNA روی ژل آگارز یک درصد ۴۷
شکل۱۲ همردیفی توالی­های  ۱۶SrRNAگونه های مختلف میگو در مناطق مورد مطالعه ۴۸
شکل۱۳ درخت تکاملی ژن ۱۶SrRNA میگوهای مورد مطالعه به روش Neighbor-Joining ۵۱
شکل۱۴ درخت تکاملی ژن ۱۶SrRNA میگوهای مورد مطالعه به روش Liklihood Maximum ۵۲
شکل۱۵ درخت تکاملی ژن ۱۶SrRNA میگوهای مورد مطالعه به روش Maximum Parsimoney ۵۳
شکل ۱۶ الگوی باندی محصول PCR ژن COI روی ژل آگارز یک درصد ۵۶
شکل۱۷ همردیفی توالی­های  COIگونه های مختلف میگو در مناطق مورد مطالعه ۵۷
شکل ۱۸ درخت تکاملی ژن COI میگوهای مورد مطالعه به روش Neighbor-Joining ۶۰
شکل ۱۹ درخت تکاملی ژن COI میگوهای مورد مطالعه به روش Liklihood Maximum ۶۱
شکل ۲۰   درخت تکاملی ژن COI میگوهای مورد مطالعه به روش Maximum Parsimoney ۶۲

 

چکیده

مطالعات ژنتیک و ایجاد بانک ژن می­تواند رهنمودهایی برای بهبود تنوع و شناسایی ساختار جمعیت ، صید قاچاق ، تشخیص میزان هم خونی و طبقه بندی ژنتیکی جانوران ارائه نماید . در این تحقیق نمونه برداري از مناطق جاسـك ، گواتر و هرمز كه مهـمتريـن زيـستگـاه های گونه های مورد مطالعه  مي‌باشد به روش ترال كف انجام گرفت. استخراج  DNA Total با استفاده از فنل – كلروفورم انجام گردید. پس از توالی­یابی با استفاده از نرم افزار BioEdit و ابزار قدرتمند Blast و رویه Blasten در پایگاه NCBI میزان همولوژی توالی­های بدست آمده سنجیده شد و و رسم درخت فایلوژنی و میزان فاصله ژنتیکی گونه های مورد نظرانجام گردید. بر اساس نتایج به دست آمده، نسبت جذب طول موج ۲۶۰ به طول موج ۲۸۰ نانومتر در نمونه ها بین ۸/۱– ۱/۲ قرار داشت که نشانگر کیفیت خوب DNA نمونه ها بود. بهینه سازی واکنش PCR جهت تکثیر ژن ۱۶SrRNA و COI با استفاده از گرادیانت دمایی۶۰- ۴۸ درجه سانتیگراد نشان داد که مناسب­ترین دما برای اتصال آغازگر، دما های ۴۸ و ۵۴ درجه سانتیگراد برای گونه های مختلف مورد مطالعه میباشد.

این طرح با اهدافی از جمله شناسائي ساختار ژنتيكي گونه ها، و رسم درخت فایلوژنی آنها با استفاده از دو ژن ۱۶s  و COI ، تهيه شناسنامه و ثبت کامپيوتري مشخصات سلولهاي ذخيره شده و ساماندهی ساختار و تمرکز مدیریت بر منابع ژنتیکی ۵گونه مهم از میگوهای منطقه خلیج فارس( P. semisulcatus ، P. indicus ، P. merguiensis  ، P. monodon ،M. affinis ) از طریق ایجاد یك شبكه منسجم ذخایر ژنتیکی آبزیان این منطقه سعی در شناسایی ذخایر ژنتیکی و ایجاد بانک ژن آبزیان با اهداف ذکر شده دارد.

نتایج این مطالعه نشان می دهد که دو مورفوتایپ میگوی ببری سبز می تواند به عنوان دو گونه جدا از جنبه های ژنتیکی در نظر گرفته شود که در مطالعات ژنتیک جمعیت و مولد سازی میبایست مورد توجه قرار گیرد. در همین رابطه میتوان استنتاج کرد که ترکیب ژنی گونه های مورد بررسی بسیار نزدیک به هم میباشد و ما بجر اختلاف زیادی که در گونه ببری سبز مشاهده کردیم در گونه های دیگر مشاهده نشدو هیچ سابقه قبلی از انتقال مولدین بین مناطق مختلف وجود ندارد.

 

 واژه های کلیدی:

بانک ژن میگو ، mtDNA ، ذخاير ژنتيکي،۱۶s rRNA ، سیتوکرم اکسیداز، میگوی موزی ، میگوی سفید هندی ، میگوی ببری سبز ، میگوی ببری سیاه ، میگوی سرتیز

 

۱-مقدمه

۱-۱تنوع زیستی :

بخش حساسی از سرمایه های طبیعی است که خوراک، پوشاک و مسکن و بسیاری از داشته های ما از این سرمایه تامین می شود و روند آن با سرازیر شدن میلیاردها دلار سود به بازارهای اقتصادی جهان، همچنان ادامه دارد. تنوع زیستی علاوه بر آن که توسعه کشاورزی را ممکن می سازد، امکان سازگاری با شرایط جدید را برای گونه هایی که فاقد چنین امکاناتی هستند، فراهم می آورد. تنوع زیستی علاوه بر آنکه نیازهای ضروری و اولیه انسان ها را نظیر خوراک، پوشاک و مسکن فراهم می آورد، سلامت و شادابی روح و جسم، رونق اقتصادی و پیشرفت روزافزون و همه جانبه ما را نیز تضمین می کند.در حقیقت تنوع زیستی نوعی بیمه طبیعت در برابر حوادث بد و ناگوار است . بر اساس تعریف دبیرخانه کنوانسیون تنوع زیستی، تنوع زیستی به معنای قابلیت تمایز بین ارگانیسم های زنده از هر منبع شامل اکوسیستم های زمینی، دریایی و اکوسیستم های آبزی، همچنین شامل ترکیبات اکولوژی که بخشی از اکوسیستم ها را تشکیل می دهند، می باشد.در نهایت و در یک جمله تنوع زیستی در واقع گوناگونی حیات و حکمت مجسم خالق بی همتاست.این تنوع از سه مفهوم مرتبط به هم تشکیل شده است :تنوع ژن ، تنوع گونه و تنوع زیست بوم (اکوسیستم).

روند ترکیب و تکامل گونه های جدید و نیز انقراض گونه هایی که توان سازگاری با تغییرات شرایط محیطی را نداشتند، بیش از چند میلیارد سال به طول انجامید تا سرانجام موسوم به کره زمین به وجود آمد که ارزشمندترین منبع آن تنوع زیستی است . تنوع زیستی شبکه ای از همه موجودات زنده، اعم از گیاهی و جانوری است و نژادهای انسانی، جانوران، گیاهان، قارچ ها و سایر جانداران تک سلولی را در بر می گیرد. تنوعی که ما امروزه می بینیم شبکه حیاتی است که میوه بیلیون ها سال تکامل می باشد و ما جزئی لاینفک از آن هستیم و کاملا به آن وابسته ایم . در حقیقت تنوع زیستی به تنوع حیات بر روی زمین و الگوهای طبیعی آن بر می گردد.

هم اکنون انقراض گونه های موجود ۵۰ تا ۵۰۰ برابر بیشتر از ۶۵ میلیون سال قبل است و برآورد می شود که حدود ۱ میلیون گونه تا سال ۲۰۵۰ در معرض خطر انقراض قرار دارند . البته دلیل بسیاری از این مسائل به درستی شناخته نشده اند.

وضعیت پر تلاطم و بحرانی زیستگاه هاعمدتاً حاصل دخالتهای مخرب انسانی که هم اینک گریبانگیر محدوده آبهای خلیج فارس و دریای عمان شده است و تغییرات شدید آب و هوایی سالیان اخیر و همچنین آلودگی های نفتی پیامد جنگ در خلیج فارس و عبور و مرور کشتی های نفتکش که مقادیر بسیار زیادی نفت را به عنوان آب توازن به درون خلیج فارس میریزند و همچنین  وجود نیروگا های برق و آب شیرین کن ها و پساب مزارع پرورش میگو و سایر ابزیان  سرعت افول و انقراض ارگانیسمهای زنده را بسیاربالا برده به گونه ای که هر روز تعداد فراوانی از موجودات از میکرو ارگانیسمها گرفته تاجانوران و گیاهان پر سلولی در این منطقه مورد تهدید قرار گرفته و گونه ای مهم را در خطر انقراض قرار داده است. لذا ایجاد بانکهای بزرگ بافت و DNA ژنومی از موجودات زنده دربسیاری از کشورهای جهان از جمله منطقه خلیج فارس و دریای عمان  درراستای نگه داری نسخه هایی از ژنوم ذخایر ارزشمند ژنتیکی مهم میباشد . متاسفانه در وضعیت موجود ساماندهی ساختار و تمرکز مدیریت بر منابع ژنتیکی آبزیان حوزه خلیج فارس و دریای عمان از طریق ایجاد یك شبكه منسجم ذخایر ژنتیکی آبزیان این منطقه وجود ندارد و شناسنامه ای از ذخایر ژنتیکی و گونه های در معزض خطر گیاهی و جانوری در این منطقه ایجاد نشده است . این امر مهم و اساسی است که ذخایر به عنوان واحد های مدیریتی اساسی می باشد که در پارامترهای رشد و مرگ ومیر اشتراک دارند و خفاظت و صیانت قانونی از حقوق ملی بر منابع ژنتیکی آبزیان خلیج فارس و دریای عمان امری اجتناب ناپذیر است.

تحقيقات در زمينه ژنتيک و زيست فناوري در آبزيان رشد پيوسته خود را از اواسط دهه ۱۹۸۰ آغاز کرده است و در حال حاضر تحقيقات در اين زمينه بسيار فعال است. از جمله مهمترين زمينه­هاي فعاليت تحقيقات ژنتيک آبزیان مي­توان به استفاده از اصول ژنتيک و زيست فناوري به وسيله مديران شيلاتي و محققان جهت افزايش ميزان صيد طبيعي، مدیریت صحیح ذخایر آبزیان، مدیریت تکثیر و پرورش در قفس و یا محیط مصنوعی، بازسازي جمعيت هاي بومي و حفاظت از ذخيره ژني و تنوع ژنتيکي در منابع طبيعي و گونه هاي در معرض انقراض اشاره نمود (Dunham2004).

نگهداري مطلوب از ذخاير ژنتيکي جانوري و گياهي و حفظ تنوع زيستي به عنوان سرمايه‌هاي ملي با استفاده از تکنيک‌هاي زيست فناوري از مهمترين اهداف ايجاد بانک ژن است.جمع آوري نمونه هاي بيولوژيک گونه هاي مختلف، آماده سازي و نگهداري بلند مدت آن، ثبت ژنتيکي گونه هاي در معرض تهديد و در حال انقراض و استفاده از تکنيک هاي زيست فناوري براي حفظ، بقا و مديريت گونه هاي جانوري و گياهي از جمله وظايف بانک ژن می باشد.می توان گفت جمع آوری نمونه ، پایه و اساس اطلاعات مولکولی برای هر نوع مطالعه سیستماتیک و ژنتیک جمعیت است.يکي از بهترين تکنيک ها پس از مطالعه، حفاظت از زيستگاه است به طوري كه اگر زيستگاه حفظ شود از انقراض گونه‌هاي در معــرض خطر و بسياري از گونه‌هاي ديگر نيز جلوگيري مي‌گردد.مطالعات ژنتيک جمعيت براي حفظ و مديريت جمعيت هاي جانوري و گياهي و ساماندهي پژوهش ها و تحقيقات به منظور کاربردي شدن مطالعات در حفظ طبيعت و اکوسيستم ها نيز به وسيله بانک ژن انجام مي شود. دستيابي به روشهاي تکثير در اسارت گونه هاي در معرض تهديد و در حال انقراض و ارزيابــي آلودگي هاي زيست محيطي و اثرات ناشي از آن در اکوسيستم ها و روند انقراض گونه ها، از مهمترين مزاياي استفاده از بانک ژن درحفاظت از محيط زيست و اکوسيستم ها است.در بانک ژن امکان بررسي و تدوين قوانين و ضوابط مربوط به ورود و خروج غيرقانوني نمونه هاي بيولوژيک نيز وجود دارد. امكان سامانــدهي درخواست هاي ارائه شده براي تکثيــر در اسارت گونه هاي وحشي که گاهي باعث فرسايش ژنتيکي و کم شدن تنوع زيستي مي شوند، فراهم شده است.

هر نوع تداخل در اين سيستم منجر به برهم خوردن اين رابطه ظريف زيستي خواهد شد. نمونه بسيار بارزي که مي توان در اين زمينه برشمرد تداخل انسان در اکوسيستم هاي طبيعي است. انسان با تبديل اکوسيستم هاي مرتعي و جنگلي به مزارع باعث برهم خوردن روابط زيستي موجود شده و اختلالات بسياري را به وجود آورده است. در اين مورد انسان با اين عمل تنوع داخل اکوسيستم ها را کاهش داده توانايي هاي ذاتي آن را از بين مي برد. کاهش تنوع باعث کاهش نقش اکوسيستم ها در جذب آلاينده هاي محيطي ( مثل گازهاي سمي )، کاهش حاصل خيزي خاک ،به هم خوردن روابط شکار و شکارچي بين موجودات حيواني مي شود. اثر متقابل بين کشاورزي و تنوع زيستي نيز مهم است . حدود هفتاد درصد اکوسيستم هاي زمين جهت کسب ۹۸% غذا ، پوشاک و چوب براي انسان دستکاري شده است . علاوه بر آن حدود ۲۵% سطح زمين به شهرسازي و سکونت انسان اختصاص دارد و بدين ترتيب انسان حدود ۹۵% اکوسيستم هاي خشکي را به تصرف خود درآورده است.

در ادوار گذشته انسان با نزديکي با طبيعت سعي مي کرد حداقل مداخله را در اکوسيستم ها به وجود آورد. و در حقيقت به عنوان جز زنده اي عمل مي کرد. با شروع کشاورزي عملا مداخله انسان در طبيعت شروع شد. اهلي کردن گياهان و حيوانات مرحله شروع کاهش تنوع بود.

در مواقعي كه كاهش جمعيت گونه ها اتفاق مي افتد و جمعيت با خطر انقراض مواجه مي شود استفاده از روش هاي نوين از قبيل زيست فناوري را با كشت سلول و بافت گونه ها و سپس انتقال آن به زيستگاه اصلي فراهم مي آورد. بانك Ex situ امكان حفاظت خارج زيستگاهي ژن به عنوان يكي از زير مجموعه هاي گروه زيست فناوري، وظيفه جمع آوري ، آماده سازي و نگهداري بلند مدت نمونه هاي بيولوژيك گونه هاي مختلف را بر عهده دارد كه مواد اوليه براي مطالعات مولكولي از قبيل شناسايي و ثبت ژنتيكي، تهديدات ژنتيكي، تشخيص نمونه هاي مشكوك قضايي، احياء گونه هاي در معرض تهديد و… را با صرفه جويي در زمان و هزينه ماموريت ها و كاهش

آسيب به محيط زيست تامين مي كند.

۲-۱ : بانک ژن(gene bank) چیست؟

به طور کلی می توان سه تعریف را برای بانک ژن  مطرح کرد:

۱- مکانی است که دانشمندان در آن اطلاعات مربوط به DNA گیاهان ،جانوران و حتی انسان را ذخیره سازی کرده، به طوری که می توانند ژن مورد نظر را در زمانی خاص مجددا وارد خزانه ژنی (gene pool) کنند.

۲- مرکزی که برای ex situ حفاظت (حفاظت در خارج از زیستگاه) مواردی چون بذر ، بافت ها و سلول های تولید مثلی گیاهان و جانوران تاسیس شده است.

۳- هر مکانی را که به عنوان یک ذخیره گاه طبیعی ،چون :باغ، مزرعه، یا یک بانک بذر، تانک های نگهداری آبزیان هدف که در آن برای نظارت، مدیریت و حفاظت از گوناگونی ژنتیکی تلاش شده است می توان به عنوان یک بانک ژن در نظر گرفت.

 

 

 

 

۳-۱ : وظایف بانک ژن :

ضرورت، اهداف و وظایف بانک ژن :

۱- نگهداري مطلوب از ذخاير ژنتيکي جانوري و گياهي و حفظ تنوع زيستي به عنوان سرمايه‌هاي ملي با استفاده از تکنيک‌هاي زيست فناوري از مهم ترين اهداف ايجاد بانک ژن است.

۲- جمع آوري نمونه هاي بيولوژيک گونه هاي مختلف، آماده سازي و نگهداري بلند مدت آن، ثبت ژنتيکي گونه هاي در معرض تهديد و در حال انقراض و استفاده از تکنيک هاي زيست فناوري براي حفظ، بقا و مديريت گونه هاي جانوري و گياهي از جمله وظايف بانک ژن می باشد.می توان گفت جمع آوری نمونه ، پایه و اساس اطلاعات مولکولی برای هر نوع مطالعه سیستماتیک و ژنتیک جمعیت است.

۳-  يکي از بهترين تکنيک ها پس از مطالعه، حفاظت از زيستگاه است به طوري كه اگر زيستگاه حفظ شود از انقراض گونه‌هاي در معــرض خطر و بسياري از گونه‌هاي ديگر نيز جلوگيري مي‌گردد.

۴- مطالعات ژنتيک جمعيت براي حفظ و مديريت صحرايي جمعيت هاي جانوري و گياهي و ساماندهي پژوهش ها و تحقيقات به منظور کاربردي شدن مطالعات در حفظ طبيعت و اکوسيستم ها نيز به وسيله بانک ژن انجام مي شود

۵-  دستيابي به روش هاي تکثير در اسارت گونه هاي در معرض تهديد و در حال انقراض و ارزيابــي آلودگي هاي زيست محيطي و اثرات ناشي از آن در اکوسيستم ها و روند انقراض گونه ها، از مهمترين مزاياي استفاده از بانک ژن درحفاظت از محيط زيست و اکوسيستم ها است.

۶-  در بانک ژن امکان بررسي و تدوين قوانين و ضوابط مربوط به ورود و خروج غيرقانوني نمونه هاي بيولوژيک نيز وجود دارد. امكان سامانــدهي درخواست هاي ارائه شده براي تکثيــر در اسارت گونه هاي وحشي که گاهي باعث فرسايش ژنتيکي و کم شدن تنوع زيستي مي شوند، فراهم شده است.

بانک ژن این امکان را به ما میدهد که با تهیه سلولهای نر و ماده به عنوان پتانسیل بالقوه ایجاد مجدد گونه های منقرض شده را داشته باشیم و با حفظ سلولهای مختلف بدن گونه ها در جهت بررسی و تعیین نقشه  ژنتیکهای تکرار شونده این گونه ها که مبین یک گونه از سایر گونه ها میباشد اقدام کنیم و سپس با ثبت کامل مشخصات فنوتیپی و ژنوتیپی و بیوگرافی آنها در صورت انقراض در جهت معرفی به نسلهای آینده گام برداریم.

از آنجا که لایه های حفاظتی از منابع زیستی, حفاظت از ساختارهای ژنتیکی گونه های مختلف در ایران با اولویت در مناطق چهارگانه سازمان حفاظت محیط زیست است,بانک ژن از سال ۱۳۸۴ طراحی شد که هنوز قابل گسترش است.

به رغم ثبت تعدادی تازه از گونه های گیاهی و جانوری در فهرست گونه های در خطر یا نابود شده,فعالیتهای جاری بیوتکنولوژی در بسیاری از نقاط جهان سبب توقف یا کاهش روند انقراض گونه های زیستی شده است.

اگر چه روش مطلوب حفاظت گیاهان نگهداری در رویشگاه طبیعی آنها میباشد,ولی بنابر دلایل متعدد از جمله تغیرات عوامل اقلیمی,استفاده بی رویه,چرای دام و همچنین وقوع حوادث طبیعی و مصنوعی,حفظ گیاه در رویشگاه اصلی را با مشکل مواجه میکند.

 تاكسونومي مولكولي در پي جبران اين كاستي­ها تا حد ممكن است و آن را با دو رويكرد دنبال مي­كند: يك، تعريف تاكسون­هاي جديد يا بازآرايي تاكسون­هاي شناخته شده بر پايه­ي اطلاعات مولكولي و دو، به­كارگيري داده­هاي مولكولي براي نسبت دادن نمونه­هاي جديد به گونه­هاي تعريف شده است. نگرش غالب امروزي در حوزه­ي حفاظت محيط زيست، حفظ تنوع زيستي است. اين تنوع مي­تواند در سطوح گوناگوني همچون نژاد، جمعيت، گونه، اكوسيستم يا زيستگاه مدنظر باشد. شناسايي دقيق گونه­هاي زيستي حاضر در مناطق جغرافيايي مختلف براي برنامه­ريزي پروژه­هاي حفظ يا بازسازي محيط­هاي در خطر بسيار به كار مي­آيد. كنترل سريع و آسان ورود و خروج گونه­ها در مرز كشورها و نيز پايش بازار در خصوص حضور فراورده­هاي به دست آمده از گونه­هاي مورد حمايت قانون از ديگر كاربردهاي خط­شناسه­ي DNA براي حفاظت از گونه­هاي آسيب­پذير است (Ardura, et al. 2010, Eaton, et al. 2009)

۴-۱: تنوع زیستی چگونه تهدید می شود ؟

در این رابطه میتوان اذعان کرد که تنوع زیستی با تخریب زیستگاه های جانداران به دست انسان ،  تخلیه زباله ها و پساب ها در رودخانه ها و دریاها ، استفاده بیش از حد از آفت کش ها ، بهره برداری بیش از حد از منابع زنده (نظیر درختان، آبزیان و…) ، قربانی شدن گونه های گیاهی و جانوری به پای توسعه شهری و صنعتی

با انجام توسعه بدون ملاحظات زیست محیطی و همچنین انتقال گونه های گیاهی و جانوری به نقاط دوردست همواره مورد تهدید قرار میگیرد.

ایجاد بانک ژن راهی است که ضمن حفظ گونه های ارزشمند و یا گونه های در معرض خطر با نگهداری دهها جفت از هر گونه بصورت زنده و نیز بصورت بافت منجمد و یا نگهداری DNA در فریزر منهای ۸۰ در جه سانتیگراد و بویژه با ایجاد کتابخانه ژنی مطالعه ژنهای متعدد مثل ژنهای اقتصادی چون ژنهای رشد ، مقاومت به بیماری ، مقاومت به نوسانات دمایی ، نگهداري مطلوب از ذخاير ژنتيكي آبزيان و حفظ تنوع زيستي آنان به عنوان سرمايه‌هاي ملي با استفاده از روش‌هاي زيست فناوري ازمهمترين اهداف ايجاد بانك ژن است. این امر میتواند در حفظ و باز سازی ذخایر این گونه ها در آینده و همچنین استفاده محققان از گونه های ذخیره شده موثر باشد.همچنین در این پژوهش و در راستای ایجاد بانك ژن آبزيان واجرای این طرح سعی در تهیه شناسنامه و تعیین اختلاف ژنتیکی میگوهای مهم و اقتصادی آبهای خلیج فارس دارد .  جمع آوري نمونه‌هاي بيولوژيك گونه‌هاي مختلف آبزيان ،آماده‌سازي و نگهداري بلندمدت آن، ثبت ژنتيكي گونه‌هاي در معرض تهديد ودر حال انقراض واستفاده از تكنيك‌هاي زيست فناوري براي حفظ، بقا ومديريت گونه‌هاي آبزي از جمله ديگر وظايف بانك ژن است .

با توجه به اهميت موضوع حفاظت ذخاير خدادادي ملي و وظيفه اي كه در اين خصوص بر عهده داشت، مسئولان بيش از پيش به نقش بانك ژن واقف و همّ خود را در توسعه و تقويت آن به كار گرفتند. مطالعات انجام شده قبلي  منجر به اولويت بندي گونه‌هاي در معرض خطر از طريق بررسي نمونه‌هاي بيولوژيكي اعم از بافت، خون، پوست، عضله و سلول‌هاي زايشي شده است و تشكيل و راه اندازي بانك ژن آبزيان از ضروريات حفظ ذخاير ژنتيكي، به عنوان سرمايه‌هاي ملي بشمار مي رود. میتوان انتظار داشت که با نگهداري مطلوب از ذخاير ژنتيکي جانوري و گياهي و حفظ تنوع زيستي به عنوان سرمايه‌هاي ملي با استفاده از تکنيک‌هاي زيست فناوري ، جمع آوري نمونه هاي بيولوژيک گونه هاي مختلف، آماده سازي و نگهداري بلند مدت آن، ثبت ژنتيکي گونه هاي در معرض تهديد و در حال انقراض و استفاده از تکنيک هاي زيست فناوري براي حفظ، بقا و مديريت گونه هاي جانوري و گياهي به حفظ گونه های مهم و در معرض تهدید کمک نماید. . تاسیس بانک ژن  آبزيان از جمله بانک ژن میگوهای مهم و اقتصادی کشور، به منظور دسترسي جامعه علمي کشور به رده هاي سلولي و هيبريدوماهايي که کاربرد آنها در واكسيناسيون و  تحقيقات بنيادي و يا کاربردي میتواند از اهداف این پژوهش باشد مراكز تحقيقاتي داخل و خارج از كشور نيز مي توانند  بافت يا سلول هاي شاخص و بارزش ژنتيكي خودا را به بانک ژن آبزيان جمهوري اسلامي ايران  اهدا نمايند. پیش بینی میشود که در فاز بعدی این پروژه با تهیه رده های سلولی از گونه های مختلف آبزیان علاوه بر حفظ ذخایر ژنتیکی ، بتوان با فروش رده های سلولی به مراکز پژوهشي و دانشگاهي کشور نسبت به ارتقای ان بخش قدم های شایان برداشته شود. این پروژه که در قالب طرح بانک ژن  آبزيان جمهوری اسلامی ایران با اهدافی از جمله شناسائي ساختار ژنتيكي گونه ها، تهيه شناسنامه و ثبت کامپيوتري مشخصات سلولهاي ذخيره شده و ساماندهی ساختار و تمرکز مدیریت بر منابع ژنتیکی آبزیان حوزه خلیج فارس و دریای عمان از طریق ایجاد یك شبكه منسجم ذخایر ژنتیکی آبزیان این منطقه با همکاری کشور های حوزه خلیج فارس و دریای عمان سعی در شناسایی ذخایر ژنتیکی و ایجاد بانک ژن آبزیان با اهداف ذکر شده دارد.

سه نگاه عمده در ارتباط با اینکه چرا تهیه بانک ژن و مدیریت ذخایر میگو های مهم  و اقتصادی منطقه یک امر اجتناب ناپذیر استوجود دارد:

۱- از نگاه بیولوژیک:

مرگ و میر بالا و طول دوره کم زندگی احتیاج به یک چهار چوب و برنامه منظم برای برداشت میگو و بالا بردن هر چه بیشتر درآمد دارد. تغییرات سالانه در ذخایر و راحتی شکار آنها توسط شکارچیان میتواند در این امر مهم باشد.

 

۲- از نگاه اقتصادی:

کنترل بر اساس ارزیابی ذخایر راه را برای سرمایه گزاری بدون هیچ شک و تردید و نگرانی از تغییرات پیش بینی نشده هموار میسازد. تقاضای بالای بازار داخل و صادرات مناسب صنعت صید میگو را از لحاظ اقتصادی حمایت کرده و به طبع آن شرایط مناسبی را برای رفاه مردم مناطق حاشیه خلیج فارس و دریای عمان فراهم میسازد.

 

۳- از نگاه اجتماعی:

صید ماهیان اغلب در تابستان  به جهت مهاجرت به مناطق سرد تر کم و یا متوقف میگردد. فصل صید در تابستان تا ۶ هفته ادامه پیدا میکند و میتواند وقت و هزینه ماهیگیران را به نحوی جبران نماید. از آن گذشته میگو یکی از مهمترین منابع پروتیینی و با ارزش بوده و به راحتی قابل تهیه میباشد. (Khorshidian, 2000).

میگوها کسترش جهانی داشته ودر دریاها، آبهای شور و شیرین از نواحی استوایی تا مناطق قطبی یافت می شوند با وجود اینکه اکثر گونه های دریایی در آبهای کم عمق یا نسبتا نیمه عمیق زندگی می کنند، اما برخی از گونه ها در اعماق نزدیک به ۵۷۰۰ متر یافت می شوند . با این حال ، بیشتر گونه های تجارتی در فلات قاره ها و اعماق کمتر از ۱۰۰ متر زیست می کنند. بیشتر میگوها پلاژیک و برخی نیز کفزی بوده و در مناطق متنوعی از لحاظ اکولوژیک به سر می برند  (Niamaimandi, 2006).

میتوان انتظار داشت که با نگهداري مطلوب از ذخاير ژنتيکي جانوري و گياهي و حفظ تنوع زيستي به عنوان سرمايه‌هاي ملي با استفاده از تکنيک‌هاي زيست فناوري ، جمع آوري نمونه هاي بيولوژيک گونه هاي مختلف، آماده سازي و نگهداري بلند مدت آن، ثبت ژنتيکي گونه هاي در معرض تهديد و در حال انقراض و استفاده از تکنيک هاي زيست فناوري براي حفظ، بقا و مديريت گونه هاي جانوري و گياهي به حفظ گونه های مهم و در معرض تهدید کمک نماید..

از طرف دیگر ساماندهی ساختار و تمرکز مدیریت بر منابع ژنتیکی آبزیان حوزه خلیج فارس و دریای عمان از طریق ایجاد یك شبكه منسجم ذخایر ژنتیکی آبزیان این منطقه با همکاری کشور های حوزه خلیج فارس و دریای عمان و حفاظت و صیانت قانونی از حقوق ملی بر منابع ژنتیکی آبزیان این منطقه  و همچنین معرفی جمهوری اسلامی ایران به عنوان فوکال پوینت منطقه خلیج فارس به نقش کشورمان در پیش قدم بودن در این عرصه در بین دیگر کشور های منطقه اشاره دارد و میتواند دستاورد مهمی در منطقه برای کشور باشد.

ميگوهاي جنس پنائوس(Penaeus) يكي از مهمترين و ذخاير آبزيان اقتصادي در درياي عمان و خليج‌فارس مي‌باشند كه نقش مهمي در صنعت صيد و صيادي در كشور ايفا كرده و در صنايع تكثير و پرورش نيز نقش بسزايي را دارند.

این گروه با ارزش و متنوع در آبهاي استوايي و نيمه ‌استوايي در سراسر جهان يافت مي‌شوند. در حاليكه اطلاعات زيادي درباره فيزيولوژي اين جنس با اهميت اقتصادي وجود دارد، تحقيقات كمي در مورد نسبتهاي خويشاوندي و جمعيتي در اين گروه با ارزش انجام شده است .(Baldwin, et al., 1998) از گونه های مهم اقتصادی جهت تکثیر و پرورش گونه میگوی سفید هندی میباشد (Niamaimandi, 2006). همچنین گونه مهم غالب و اقتصادی  جهت صید در استان هرمزگان گونه موزی میباشد که هم اکنون جهت تکثیر و رهاسازی این گونه اقدامات وسیعی در حال انجام میباشد. گونه پرورشی در ایران گونه میگوی سفید هندی P. indicus) ) میباشد اگرچه گونه میگوی ببری سبز ( P. semisulcatus )  نیز هم اکنون به عنوان گونه ای مناسب در ارتباط با پرورش مورد توجه میباشد. (Niamaimandi, 2006).

 

 

۵-۱:  رده بندی گونه های مورد مطالعه:

۱-۵-۱: رده بندی جانوری خانواده Penaeidae بصورت زیر می باشد.

شاخه:                           Arthropoda                ( بند پایان )

زیر شاخه:                       Crustacca                ( سخت پوستان )

رده:                           Malacostraca              ( سخت پوستان عالی )

زیر رده:                  Eumalacostraca               (سخت پوستان عالی واقعی )

فوق راسته:                      Eucardia                 ( خرجنگهای حقیقی )

راسته:                              Decapoda                  (ده پایان)

زیر راسته:                           Natantia                  (ده پایان شناگر)

فوق خانواده:                 Penaeoidea                   (پنائیده آ )

خانواده:                           Penaeidae                  (پنئیده)

جنس:                              Penaeus                     ( پنئوس)

زیر جنس:           Fenneropenaeus                   (فنرو پنئوس)

 

۲-۵-۱  گونه های مورد مطالعه در تهیه بانک ژن

۱-۲-۵-۱ : میگوی سفید هندی( Fenneropenaeus indicus )

 

میگوی سفید هندی دارای اسامی مختلفی است. در انگلیسی به نام Indian white shrimp  که معادل نام فوق است  معروف می باشد. در زبان فرانسوی به نام Crevetle Royale blanche  خوانده می شود. کشورهای هند، اندونزی و ویتنام از تولیدکنندگان عمده این گونه میگو هستند.

 

خصوصيات كليدي:

روستروم سيلندري شكل و دراز بوده و داراي ۹-۷ دندانه در قسمت پشتي و ۶-۴ دندانه در لبه پائيني مي‌باشد. بدني صورتي رنگ مايل به زرد و نيمه شفاف با لكه‌هاي سبز زيتوني تا خاكستري مايل به آبي دارد. پرئوپودها عموماً همرنگ بدن بوده و پلئوپودها صورتي يا قرمز رنگ مي‌باشند.

در مرحله juvenile  رنگ بدن مايل به سفيد بوده و لكه هاي رنگي مشابه دوران بلوغ در آنها ديده مي‌شود و پلئوپودها در اين مرحله مايل به سفيد مي‌باشند .(Holithuis 1980)

پراکنش زیستی:

الف- پراکنش در جهان

پراکنش میگوی جنس پنئوس در جهان در آبهای مناطق گرمسیری در عرض جغرافیایی ۴۰ درجه شمالی و ۴۰ درجه جنوبی می باشد که پراکنش گونه سفید هندی بیشتر شمال شرقی استرالیا ، اقیانوس هند ، هنک کنگ، فلیپین، دریای عمان و خلیج فارس، سواحل غربی دریای چین جنوبی، خلیج سیام ( تایلند) ، مجمع جزایر مالزی، سواحل جنوبی عربستان سعودی، دریای سرخ، سواحل غربی تا سواحل ماداگاسکار. پراکنش آن در خلیج فارس و دریای عمان به میزان کمتری می باشد( دندانی، ۱۳۷۵).

ب- پراکنش در ایران

این میگو در ایران از منطقه جزیره هرمز تا پاکستان گسترده است ( لازم به ذکر است که در محدوده جزیره هرمز تا بندر کلاهی از تراکم بسیار کمی برخوردار است).  بر اساس مطالعات انجام شده بیشترین تراکم آن در محدوده شهرستان جاسک، جاسک کهنه ، مزاری ، شرق جاسک ( جگین تا گابریک ) بوده و صید میگوی مولد جهت مراکز تکثیر کشور در این منطقه صورت می گیرد .این میگو مهاجر بوده و بسترهای لجنی و نرم را ترجیح مدهد و از لحاظ رفتاری از سواحل تا عمق ۹۰ متری می تواند زندگی کند که بیشترین فراوانی آن در آبهای ساحلی کمتر از ۳۰ متر می باشد ( کامرانی ۱۳۷۵ . زرشناس، ۱۳۷۷).

 

مورفولوژی

میگوی سفید هندی از نظر شکل ظاهری بدن ،به رنگ زرد کمرنگ مایل به سفید براق و خالهای آبی رنگ پراکنده با پاهای قرمز رنگ و روستروم قهوه ای ، بلند، کشیده و هلالی شکل که تاج روستروم آن نیز کم ارتفاع و راست می باشد.

در قسمت بالای آن دارای ۹-۷ دندانه و قسمت زیرین روسترم دارای ۵-۴ دندانه است که یکی از مهمترین شاخص در تشخیص این از سایر گونه ها وجود آنتن بلند و شیری رنگ است ( مسندانی، ۱۳۷۵ ).

تولید مثل

میگوی سفید هندی از نظر جنسیت اصطلاحا جنس جدا بوده و دستگاه تولید مثل آنها از یکدیگر متمایز است جنسیت در آن با توجه به شکل اندامهای تناسلی به راحتی  قابل تشخیص می باشند. دستگاه  تناسلی در جنس نر که پتاسما نامیده می شوند بین اولین جفت پاهای شنا قرار داشته که عمل انتقال کیسه های اسپرم را به اندام تناسلی ماده انجام می دهد همچنین دستگاه تناسلی در جنس ماده تلیکوم نامیده می شود که بین  چهارمین و پنجمین  جفت از پاهای حرکتی قرار دارد که وظیفه آن نگهداری اسپرماتوفورهایی است که پس از عمل جفت گیری از میگوی نر به میگوی ماده انتقال یافته اند. این گونه جزء گروه تلیکوم بسته می باشد که قادر است اسپرماتوفر را برای مدت بیشتر نگهداری نماید( دندانی، ۱۳۷۵ ).

۲-۲-۵ -۱: میگوی موزیpenaeus merguiensis

 

 

 

 

شکل۲ : میگوی موزی

(SFC International Ltd )

 

 

 

پراکنش زیستی:

الف- پراکنش در جهان

بیشتر در جنوب شرقی آسیا ، تایلند، سنگاپور، اندونزی ، مالزی، خلیج فارس و دریای عمان می باشد و در اقیانوس هند و قسمتهای مرکزی اقیانوس آرام نیز یافت می شود. همچنین در طول سواحل شمال چین ، هنک کنگ، فلیپین ، استرالیا و نیوزلند نیز گسترش دارد(Holithuis 1980).

ب – پراکنش  در آبهای ایران

از محدوده جزیره قشم در استان سیستان و بلوچستان گسترده است و پراکنش آن در آبهای استان هرمزگان از منطقه تولا  در غرب تا آبهای ساحلی منطقه جاسک در شرق می باشد میگوی موزی در این مناطق تا عمق ۳۰ متر وجود دارد اما بیشترین تراکم را در اعماق ۱۰ تا ۱۵ متر دارد .این گونه بیشتر بسترهای گلی و گلی – شنی و آبهای نیمه شفاف و یا گل آلود را ترجیح می دهد ( کامرانی و خضرائی نیا، ۱۳۷۳).

مورفولوژی

میگوی موزی از نظر شکل ظاهری بدن به رنگ متمایل به صورتی تا زرد کمرنگ و با لکه هایی به رنگ سبز – خاکستری تا خاکستری – آبی، پاهای حرکتی مشابه رنگ آمیزی بدن و پاهای شنا صورتی متمایل به زرد تا قرمز رنگ و بخش های انتهایی پاهای دمی سبز یا قرمز رنگ و لبه ها و حاشیه آنها قرمز رنگ می باشد. روستروم مجهز به ۹-۶ دندانه و در سطح پشتی و ۶-۳ دندانه در سطح شکمی می باشد.

در جنس نر ، پتاسما دارای زائده انتهایی میانی بر آمده نسبت به حاشیه های آن و سطح خارجی لوب های جانبی پتاسما مجهز به توبرکولهای کوچک در یک ردیف می باشد.

در جنس ماده تلیکوم دارای صفحات جانبی بوده که در سطح داخلی آنها برجستکیهای زگیل مانند مشاهده می شود و قسمت میانی آن متورم است. صفحه قدامی در انتها مدور شده و بخش خلفی آن بطور ناقص آهکی شده و اغلب بطور کامل وارد فضای مابین صفحات جانبی می گردد( صفایی، ۱۳۸۰).

تولید مثل

میگوی موزی  در تمام طول سال تخم ریزی می کند ولی مانند سایر گونه های مناطق گرمسیر و نیمه گرمسیری دارای دو اوج تخم ریزی، یکی در بهار و دیگر در پاییز مباشد. اوج تخم ریزی آن در آبهای ساحلی استان هرمزگان در اردیبهشت ماه و خرداد ماه رخ می دهد( زرشناس، ۱۳۷۰)

تخم ریزی این میگو عمدتا در دریا و اعماق ۱۰ تا ۲۵ متر صورت می گیرد که قبل از تخم ریزی ، نر با ماده جفت گیری نموده و کیسه  های اسپرم (Spermatophores ) که حاوی اسپرماتوزا هستند را درون اندام تناسلی جنس ماده(Thelycum )قرار میدهد و جنس ماده قبل از تخم ریزی ،اسپرماتوفورها را برای مدتی حمل می کنند و تخم ریزی در شب صورت می گیرد. ( کامرانی، ۱۳۷۴).

۳-۲-۵-۱ میگوی سر تیز

میگوی سر تیز Metapenaeus affinis (H. Milne Edwards, 1837) با نام انگلیسی Jinga shrimp رتبه دوم صید را در استان هرمزگان پس از گونه میگوی موزی دارا می باشد (صفایی، ۱۳۹۱).

رده بندی این گونه به صورت ذیل می باشد (www.marinespecies.org):

Kingdom: Animalia

Phylum: Arthropoda

Subphylum: Crustacea

Class: Malacostraca

Subclass: Eumalacostraca

Superorder: Eucarida

Order: Decapoda

Suborder: Dendrobranchiata

Superfamily: Penaeoidea

Family: Penaeidae

Genus: Metapenaeus

Species: Metapenaeus affinis (H. Milne Edwards, 1837)

 

 

میگوهاي خانواده پنائیده در آبهاي استوایی و نیمه استوایی در سراسر جهان یافت می شوند. پراکنش گونه میگوی سر تیز در آبهاي خلیج فارس و دریاي عمان تا آبهاي جنوبی هند و همچنین در آبهاي سریلانکا می باشد. پراکنش آنها در شرق تا آبهاي فیلیپین و جزیره تایوان نیز ادامه می یابد. میگوي سفید در سراسر خلیج فارس در مناطق خوزستان، بوشهر و هرمزگان پراکنش دارد.

 

مشخصات ریخت شناسی میگوی سر تیز

رنگ عمومی بدن این میگو سبز کم رنگ تا صورتی کم رنگ و گاهی متمایل به قهوه ای است. قسمت انتهایی بدن به رنگ قرمز می باشد. پاهای شنا مایل به صورتی تا سفید، دم پاره ها سبز و انتهای آن سفید متمایل به زرد است. شاخک هاي حسی قرمز رنگ بوده و پاهاي حرکتی سفید و یا همرنگ بدن می باشند.

آنتن ها نسبتاً بلند و زاویه دار و به رنگ قرمز می باشند. روستروم بلند و نوک تیز بوده و قسمت بالایی آن دارای ۸ تا ۱۱ دندانه و قسمت پائینی فاقد دندانه است. رنگ نوك اندام یوروپود معمولاً سفید یا زرد متمایل به سبز می باشد. برجستگی Postrostral تقریباً تا انتهای خلفی کاراپاس (سرسینه) ادامه دارد و تلسون فقط مجهز به خار انتهایی می باشد. دومین تا چهارمین پای حرکتی فاقد پای خارجی می باشد. در جنس نر، قطعه انتهایی میانی پتاسما (اندام تناسلی) هلالی شکل بوده به طوری که تمام یا قسمتی از قطعه انتهایی جانبی را می پوشاند.

در جنس ماده، صفحه قدامی از تلیکوم (اندام تناسلی) دارای شیار عمیق طولی بوده و به طور قابل ملاحظه ای پهن تر از صفحه خلفی می باشد . همانند سایر گونه های پرورشی، ماده ها از نرها بزرگترند. حداکثر طول ماده ها ۱۹ و نرها ۱۵ سانتی متر است (FAO, 1985).

 

 

 

شکل ۳- نمای کلی بدن میگوی سر تیز Metapenaeus affinis (H. Milne Edwards, 1837)

 

            ۴-۲-۵-۱ : پنائئوس سمی سولکاتوس Penaeus semisulcatus (De Hoan, 1844).

 

 

.شکل ۴: نمای کلی بدن میگوی ببری سبزHolthuis, ۱۹۸۰).

 

رده بندی این گونه به صورت ذیل می باشد (Holthuis, ۱۹۸۰):

 

Phylum: Arthropoda

Class:  Crustacea

Series: Eumalacostraca

Superorder: Eucarida

Order: Decapoda

Suborder: Natantia

Infraorder: Penaeidea

Superfamily: Penaeoidea

Family: Penaeidae

Genus: Penaeus

Subgenus: Penaeus

Species: Penaeus semisulcatus

 

این گونه که اغلب آن را یکی از مرغوبترین میگوهاي خوراکی میدانند و ارزش اقتصادي بالایی دارد، بیش از ۹۰ درصد صید میگو در خلیج فارس را به خود اختصاص میدهد .پراکنش جغرافیایی میگوي ببري سبز به عنوان یک گونه متعلق به آبهاي گرم، وسیع و پهنه آن از افریقا تا استرالیا امتداد دارد. علی رغم اهمیت اقتصادي قابل توجه میگوي ببري سبز در خلیج فارس، دانش ما در مورد ساختار و تنوع ژنتیکی جمعیتهاي این گونه ناچیز خصوصیات مورفولوژیکی مانند اندازه، شکل و تعداد دندانهها ي روستروم، شکل آنتن شلاقی، کاراپاس و خصوصیات اندامهاي تناسلی نر و ماده بویژه اندام جنسی ماده تلیکوم مواردي هستند که براي مطالعه جمیتهاي میگوي ببري سبز در نظر گرفته شد.  براساس خصوصیات ریختی کاراپاس، اندامهاي جنسی نر و ماده، آنتنها و همچنین الکتروفورتیک بافتهاي مختلف، زیر گونه جدیدي از میگوي ببري سبز در آبهاي شمالی خلیج فارس شناسایی گردید که معرفی شد P.(penaeus) semisulcatus persicus تحت عنوان. دو تفاوت ریختی که تشخیص گونه و زیر گونه فوق را از همدیگر متمایز مینماید، الگوي رنگبندي بدن و آنتن شلاقی است .رنگ بدن در گونه متمایل به قرمز، داراي نوارهاي عرضی قرمز تند یا قهوهاي رنگ، حاشیه زوائد بدن به رنگ زرد یا آبی است، ولی در زیر گونه رنگ بدن صورتی متمایل به کرم، فاقد نوارهاي عرضی مشخص، حاشیه زوائد بدن به رنگ قرمز کم رنگ است. در گونه آنتن شلاقی مخطط به رنگ کرم و قهوهاي است ولی در زیر گونه آنتن شلاقی یک دست کرمرنگ است.

۵-۲-۵-۱ پنائئوس مونودون : Penaeus monodon

 

phylum = Arthropoda

| subphylum = Pancrustacea

| infraphylum = Crustaceomorpha

| superclassis = Crustacea

| epiclassis = Eucrustacea

| classis = Malacostraca

| subclassis = Eumalacostraca

شکل ۵: پنائئوس مونودون                                                              | superordo = Eucarida

| ordo = Decapoda

| subordo = Dendrobranchiata

| superfamilia = Penaeoidea

| familia = Penaeidae

| genus = Penaeus

| species = P. monodon |

 

شناسایی:

monodon Penaeus برای اولین بار توسط یوهان کریستین فابریسیوس در ۱۷۹۸ معرفی گردید. این نام برای یک مدت طولانی نادیده گرفته شده بود،

این گونه از مهمترین میگوهای پرورشی است ویکی از درشت ترین آنهاست . اندازه ماده ها ۷/۳۳ و نرها ۸/۲۶ می رسد.وزن آنها تا ۱۵۰ گرم میرسد .این میگو ها رشد سریع ودر برابر بیماری هاو شرایط محیطی مقاومتر است.دامنه تحمل شوری بین ۲۵-۵ وحتی در آب شیرین تا مدت کمی تحمل دارند ، درجه مناسب آب بین ۳۴-۲۴ می باشد .

میگو های ببری سیاه بومی سواحل شبه جزیره عربستان و اقیانوسیه و اقیانوس هند سواحل استرالیا، اندونزی، جنوب و جنوب شرقی آسیا و آفریقای جنوبی هستند. آنها به طور تصادفی به ایالات متحده در سواحل کارولینای جنوبی در سال ۱۹۸۸، توسط انتشار غیر منتظره از یک مرکز آبزی پروری معرفی شدند. و تا جنوب خط ساحلی فلوریدا در سال ۱۹۹۰ گسترش یافتند و از سال ۲۰۰۶، در خلیج مکزیک یافت شده است. آنها در امتداد سواحل آلاباما، فلوریدا، گرجستان، لوئیزیانا، می سی سی پی، کارولینای شمالی، کارولینای جنوبی و تگزاس پیدا شده است.

میگو های ببری سیاه جوان به طور معمول در مصب رودخانه ها، تالاب ها و جنگل ها یافت. آنها بسیار متحمل به طیف وسیعی از سطوح شوری ۲-۳۰ PPT هستند. بزرگسالان به آب های عمیق تر حرکت می کند و در بستر سنگی و یا گل آلود زندگی می کنند، اعم در عمق ۰-۱۱۰ متر (اغلب در ۲۰-۵۰ متر) است. آنها در آب اعم ۲۸-۳۳ ° C زندگی می کنند و حضور این گونه در آب سردتر از ۱۳ ° C عیر محتمل می باشد.

 

۶-۱ نقش مهاجرت در ایجاد اختلاف ژنتیکی گونه های میگوی خانواده پنائیده

میگوهای خانواده پنائیده در دریا تخم ریزی نموده و لاروهاي خارج شده از تخم از مناطق دریایی به مناطق ساحلی و خوریات پوشیده از جنگل های حرا مهاجرت می کنند. مهم ترین مکانیزم مهاجرت لارو میگو از دریا به مناطق ساحلی و خوریات حرا، جریانهای دریایی است. معمولاً در اين حالت شرايط محيطي مانند درجه حرارت، شوري و بارندگي بر اندازه و فراواني ميگوها در این مناطق تاثير گذار هستند. لاروها در خوریات در زیر درختان حرا و کنار ریشه های هوایی قرار می گیرد و از فيتوپلانكتونها (مانند دياتومه ها)، ذرات ديتريت، ماكروفيت‌ها، روزنه داران، كرمهاي حلقوي، پرتاران، نرمتنان و سخت پوستان کوچک تغذیه می کند. ميگوها بين يك تا دو ماه در خوريات مانده و سپس به سوی سواحل شنا کرده و بعد از رسیدن به سن بلوغ به شکل گله های بزرگ، سواحل را به سمت دریای آزاد ترک می کنند (Garcia and Reset 1981 )

جمعیت میگوها از زمان لاروی به علت تغییرات محیطی و شکار شدن به وسیله سایر آبزیان به شدت کاهش می یابد. از طرفی وزن هر میگو با افزایش سن بیشتر می گردد. بنابراین میزان توده زنده (بیوماس) که حاصل تعداد میگوها در وزن آنها می باشد تا یک سن مشخص بیشتر شده و سپس کاهش می یابد. این سن به عنوان سن بحرانی شناخته می گردد و چنانچه سن ذخیره آبزی از آن بگذرد توده زنده کاهش خواهد یافت. زمان آزاد سازی فصل صید دقیقاً در زمان این سن بحرانی آغاز می گردد.

 

۱-۶-۱ چرخه زندگی میگوهای خانواده ( Penaeidae )

براساس نحوه زیست میگوهای خانواده ( Penaeidae ) به دو گروه اصلی مهاجر و خزنده تقسیم بندی می شوند:

الف – گروه مهاجر ( Wondering group )

گونه های  این گروه در دسته های سنی متفاوت و به صورت گله های متراکم همیشه در حال حرکت هستند و در تمام طول شبانه روز فعالند. این گروه، آبهای کدر که دارای بستری با گل نرم است را ترجیح می دهند. یکی از گونه های شاخص این گروه F.orientalis می باشد که در دریای زرد زیست می کند و مهاجرتهای ۱۳۰۰ – ۷۰۰ کیلومتری بین مناطق زمستان گذرانی و منطقه تخم ریزی را انجام وی دهد. میگوی موزی و میگوی سفید هندی که بیشتر  در منطقه آسیای جنوب شرقی زیست می کنند و به دوره زمستان گذرانی نیاز دارند.جزء این گروه هستند. میگوی سفید هندی و میگوی موزی معمولا زندگی خود را در اعماق ۳۰ – ۷ متری ودر آبهای ساحلی و بیشتر در نزدیکی محل طی شدن دوران نوزادی لاروها می گذرانند. (مومنی و همکاران، ۱۳۸۹)

 

ب – گروه خزنده یا حفار ( Burrowing Group )

این گروه زیستگاههای شنی را ترجیح می دهند . و بیشتر در شبها فعالیت دارند ، در حالیکه در طول روز به درون لایه های شنی کف آب رفته و پنهان می شوند . جستجوی غذا بیشتر در شب انجام می گیرد . P.semisulcatus و P. monodon   جزء این گروه می باشند. ( دندانی، ۱۳۷۵ ).

 

۲-۶-۱ مراحل تکاملی جنینی میگوی خانواده (Penaeidae )

الف – تخم

بعد از اینکه میگوی نر و ماده جفت گیری کردند و میگوی نر اسپرماتوفورها را در مخزن اسپرم میگوی ماده قرار داد، میگوی ماده آماده تخم ریزی می شود. تخم ریزی میگوی ماده بر حسب گونه ، در مناطق مختلف انجام می شود. قطر تخم ها معمولا ۲۶/۰ –  ۳۸/۰ میلیمتر است . تعداد تخمی که هر میگوی ماده تولید می نماید . متفاوت و بسته به گونه و اندازه میگو و شرایطی که در آن بسر برده است تغییر می نماید میگوهای پنائیده عموما باروری بالایی دارند واز ۱۰۰۰۰۰ تا بیش از ۱۰۰۰۰۰۰ تخمک در هر بار تخم ریزی تولید می کنند . رابطه مستقیمی بین اندازه میگوی ماده و مقدار تخمک وجود دارد بطوریکه میگوهای بزرگتر عموما بیش از کوچکترها تخمک تولید می کنند، با لقاح تخمک و اسپرم سلول تخم ایجاد می شود تخم ها در ابتدا نا منظم است اما ۴ تا ۵ دقیقه پس از لقاح شکل کروی بخود می گیرند.

این تغییرات بواسطه جذب آب و همچنین ایجادلایه حفاظتی  ژله مانندی است که از ورود چند اسپرم به یک تخمک جلوگیری می نماید . شروع تقسیمات سلولی بسته به درجه حرارت و شوری متفاوت است و معمولا پس از حدود ۴۰ دقیقه اولین تقسیم سلولی انجام می پذیرد . پس از حدود ۱۳ تا ۱۸ ساعت جنین مراحل تکوین خود را کامل نموده و پس از تخم کشایی ، لارو اولیه که ناپلیوس نامیده می شود از آن خارج می گردد. (مومنی و همکاران، ۱۳۸۹)

ب – مرحله نائوپلیوس(Nauplius )

اولین مرحله لاروی بعد از گشایی نائوپلیوس نام دارد که خود شامل ۶ زیر مرحله است. در این مرحله لارو پنج مرحله پوست اندازی دارد و بعد از پوست اندازی ششم وارد مرحله بعدی مرحله بعدی لاروی می شود. اندازه نائوپلیوس بین ۳۲/۰ – ۲۸/۰ میلیمتر است و بدن آنها یک قطعه ای است. نائو پلی دارای سه زوج زائده است زوج اول جلوی دهان قرار دارد و بعدا تبدیل به آنتنول می شود.  زوج دوم در کنار دهان قرار دارد ودر حیوان بالغ تبدیل به آنتن می شود. بعد از ۲۰ دقیقه حرکات آن تند می شود و نسبت به نور واکنش مثبت نشان می دهد. نائوپلی فاقد حفره دهانی ذو مخرج است و برای تغذیه از باقیمانده زرده استفاده می کند. در زیر مرحله های نائوپلوس، پوست اندازی مکرر و افزایش طول ،افزایش تعداد مویچه ها بر روی بدن ، افزایش دو شاخه شدن قسمت انتهایی و تکامل زوائد شکمی صورت می گیرد. در پایان این مرحله طول نائوپلی تقریبا  ۵۰۰ میکرون است. پوست اندازی ششم و ورود به مرحله بعدی یعنی پروتوزوآ ۳۶ – ۳۰ ساعت بعد صورت می گیرد. در پایان این مرحله تعداد زوائد لارو به هفت زوج می رسد. (مومنی و همکاران، ۱۳۸۹).

 

 

ج – مرحله پروتوزوآ یا زوآ(Protozoae or Zoae)

این مرحله خود شامل سه زیر مرحله است و سه بار پوست اندازی را در بر می گیرد بعد از پوست اندازی سوم  که حدودا ۵ – ۳ روز به طول می انجامد لارو این مرحله را طی می کند . یکی از مهمترین مسائل مورد توجه در این مرحله ، شروع تغذیه میگو است رفتار شنای میگو دچار تغییراتی می شود و رفتار شنای میگو دچار تغییراتی می شود و شنای میگو ممتد می شود و بدین وسیله به جستجوی غذا می پردازد. نوزاد میگو در این مرحله قادر است از ذرات غذایی معلق و پلانکتونهای موجود در آب که اندازه آنها بین ۳۰ – ۳ میکرون است، تغذیه کند.عدم امکان تغذیه لاروها در این مرحله باعث مرگ و میر سریع  می شود. به همین دلیل در مراکز تکثیر زمانی که لارو در مرحله N5 قرار دارد فیتوپلانکتون های ریز را وارد محیط می کنند تا در زمان حصول زوآ، غذای مناسب در محیط فراهم باشد.

اولین مرحله پروتوزوآ که Z1 نام دارد، فاقد چشم مرکب است ودر خاتمه مرحله Z1 چشم مرکب پدیدار می شود. همچنین در این مرحله نیمه انتهایی بدن که بعدا به بخش شکم تبدیل خواهد شد، بصورت ۶ قطعه ای، کاملا دراز، استوانه ای و باریک است و فاقد پوسته سخت خارجی می باشد. تلسون در این مرحله کاملا رشد کرده و بدن قابل تفکیک به دو بخش اصلی است. در مرحله Z2 چشمها کاملا برجسته می شود و بر روی پایه های چشمی قابل تشخیص است. روستروم رشد می کند که در قسمت جلوی کاراپاس قابل مشاهده است. در مرحله Z3 دم پاره ها در انتهی بدن رشد می کنند و همزمان خارهایی بر روی بندهای ناحیه شکمی ظاهر می شود. (مومنی و همکاران، ۱۳۸۹).

 

د – مایزیس (Mysis)

نوزاد میگو پس از پوست اندازی نهم خود وارد این مرحله می شود. در این مرحله نوزاد میگو کم کم حرکت به سمت کف و بستر را شروع می کند . در محیط طبیعی مایزیس از زئوپلانکتونها تغذیه می کند و قادر است از نائوپلی آرتمیا و روتیفرهای کوچک نیز تغذیه کند. در این مرحله دارای سه زیر مرحله است و حدودا سه روز به طول می انجامد.

بعضی از محققین این مرحله را شامل چهار زیر مرحله مدانند. در آخرین زیر مرحله پاهای شنا کاملا رشد یافته و بند بند می شوند و گاهی لاروها در این مرحله کاملا در بستر ساکن می شوند. در محیط طبیعی نوزاد میگو پس از رسیدن به این مرحله، به تدریج حرکت خود را به سمت سواحل ، خورها و جنگلهای حرا (Mangrove ) شروع می کند در پایان این مرحله نوزاد میگو تقریبا به شکل میگوی بالغ است. (مومنی و همکاران، ۱۳۸۹).

ه – مرحله پست لاروی( پس نوزادی) (Postlarvae )

نوزاد میگو در این مرحله به شکل موجود بالغ است. اگر چه هنوز اندازه آن کوچک است مرحله چرخه زندگی آن به اتمام رسیده است و به علت مهاجرت خود به آبهای کم عمق ساحلی می رسد. رنگ بدن آن شفاف است و از غذاهای جانوری مانند روتیفر، نائوپلی آرتمیا و سایر پلانکتونهای جانوری استفاده می کند. تعیین سن پست لارو بر اساس روزهایی که نوزاد میگو در این مرحله سیر می کند ، تعیین می شود. به این معنی که به ازاء هر روز که از عمر پست لارو می گذرد ، یک شماره به مراحل طی شده پست لاروی اضافه می گردد.بتدریج که بر عمر پست لارو اضافه می شود، از شفافیت بدن کاسته شده و رنگ آن تیره تر می گردد. نوزاد پست لارو قابلیت تحمل  تغییرات شرایط محیطی را دارد و به همین دلیل نوسانات شوری و دما موجود در زیستگاههای ساحلی را به راحتی پشت سر می گذارد. دلایل مختلفی برای تمایل پست لارو به زیست در این مناطق بیان شده است که می توان به مواردی همچون  غریزه طبیعی،جریان جزر و مد ، وزش باد و نیز شنای میگو نسبت داد. در ادامه مراحل تکاملی و زمانی که بچه میگو به والدین خود شبیه شد،وارد مرحله جوانی ( Juvenile ) می شود. در این مرحله بچه میگوها به صورت توده های بزرگ ، حرکت به سمت دهانه خورها و خلیج را شروع کرده  و به سمت مناطق عمیقتر بزر می گردند. در انتها این مسیر مهاجرتی میگوها به مرحله پیش بلوغ می رسند. در مرحله جوانی دندانی روستروم کامل می شود و بچه میگو تمام خصوصیات میگو بالغ به غیر از اندامهای تناسلی را دارا می باشد. بقیه مراحل زندگی میگو در این مناطق سپری می شود و میگوی بالغ پس از جفت گیری و تخم ریزی مناطق عمیق یک چرخه جدید زیستی را پایه گذاری می کند. ( صفایی، ۱۳۸۰ ،کامرانی،  ۱۳۷۴).

 

۷-۱ – تكنيكهاي مولكولي و كاربرد آنها جهت بررسي جمعيتها و تکثیر و پرورش آبزیان

كاربرد وسيع تكنيكهاي مولكولي در بررسي تنوع ژنتيكي يا تنوع جمعيتي در مقايسه با ساير روشهاي معمول و كلاسيك نشان دهنده مزاياي اين تكنيكها مي‌باشد. به علت نشان دادن تنوع و تفاوتهاي بيشتر و نيز عدم تأثير عوامل محيطي بر نتايج اين تكنيك اين روش و تكنيك را متمايز ساخته است. روشهاي مولكولي بخاطر اينكه داراي قدرت تمايز بالاتر بوده و عوامل محيطي تاثيري در نتايج بكارگيري اين شيوه‌ها ندارد مورد توجه محققين زيادي در دنيا قرار گرفته‌اند .

عملکرد و فعل و انفعالات طبیعی سلولی در محیط زیست ممکن است در نتیجه موتاسیونها یی باشد که در ارگانیسم رخ میدهد که این امر منجر به ایجاد اختلافات ژنتیکی یا همان پلی مورفیسم میگردد.

تنوع درترکیب ژنتیکی موجود ممکن است در اثر انتخاب یا رانش ژنتیکی باشد. این گونه تنوع های ژنتیکی میتواند در اندازه های گوناگونی از جمله در بین نمونه ها ، گونه ها و رده های بالاتردرطبقه بندی موجود رخ دهد.

برای آنکه روند ایجاد تنوع حالتی سودمند بخود بگیرد ، میبایست این تنوع قابل توارث بوده و به راحتی توسط محقق از طریق شناخت تنوع فنوتیپی و یا از طریق استفاده ار تکنیکهای ملکولی قابل ردیابی باشد.

(Liu and Cordes, 2004)

در ماهی و دیگر گونه های مهم در تکثیر و پرورش ، مارکر های آلوزایمی در جهت شناخت مولدین بصورت گسترده ای مورد استفاده قرار میگرفت Kucuktas & Liu, 2007).).( الوزایم ها فرم هایی از آلل های اختصاصی از آنزیم های مشابه هستند که درجایگاه های ژنی یکسان واقع شده اند. (Parker et al 1998; May 2003. با این وجود ، با پیشرفت تکنیک های جدید ، مخصوصا تکنیک واکنش زنجیره ای پلیمراز (PCR) ، مارکر های دیگری بصورت کامل جایگزین تکنیک استفاده از مارکر های آلوزایمی گردید. این مارکرها اطلاعات غیر قابل تصورو ارزشمندی را برای استفاده در جنبه های مختلف تکثیر و پرورش آبزیان در اختیار محققین قرار داد. این اطلاعات شامل شناسایی و تفکیک ژنتیکی ذخایر ، برنامه های به گزینی مولدین و اندازه گیری میزان تغییرات کروموزومی و ژنتیکی در زمینه های القاء پلی پلوییدی در مولدین بوده است  (Ferguson, 1994).

انواع مختلفی از مارکرهای ملکولی هم اینک بصورت گسترده درتععین ژنتیک آبزیان مورد استفاده قرار میگیرند.

این مارکر ها شامل   Mitochondrial DNA (mtDNA) ، Randomly Amplified Polymorphic DNA        یا RAPD ، Amplified Ffragment Length Polymorphism یا AFLP  ، Restriction Fragment Length Polymorphism یا RFLP و در آخر مارکرهای میکروساتلایت قرار میگیرند که این مارکرها تنوع را بصورت گسترده تری نشان میدهند. (Liu and Cordes, 2004).

مارکر های ملکولی بصورت عمده در دوگروه قرار میگیرند. گروه اول شامل مارکرهایی هستند که نقاط خاصی از ژنوم موجود را با فعالیت مشخص پوشش داده و ردیابی میکنند (مارکر های نوع ۱ ) ، ودیگر مارکر ها آنهایی هستند که نقاطی از ژنوم را با فعالیت نامشخص پوشش میدهند و در اصطلاح به آنها مارکرهای راندم میگویند.( مارکر های نوع ۲ ) . (Liu and Cordes, 2004).

بر پایه این طبقه بندی ،مارکر های RFLP در گروه اول قرار میگیرند زیرا نقاط خاصی از ژنوم موجود را با استفاده از آنزیمهای محدود الاثر را میتوان ردیابی کرد. مشخصا مارکر های آلوزایمی هم در این گروه قرار میگیرند. زیرا پروتییین هایی را با عملکرد مشخص ردیابی میکنند ( (Liu and Cordes, 2004.

مارکر های RAPD در گروه دوم از این طبقه بندی قرار میگیرند زیرا باندهای RAPD با استفاده از عمل PCR از نقاط غیر مشخص از ژنوم موجود بدست آمده و بصورت اتفاقی ردیابی شده اند. مارکر های میکروساتلایت هم در گروه دوم از این طبقه بندی قرار میگیرند مگر اینکه ژنی را با عملکرد مشخص ردیابی نمایند. مارکر های AFLP نیز از انجا که نقاط غیر مشخصی از ژنوم موجود را شناسایی و ردیابی میکنند در گروه دوم قرار میگیرند . (Liu and Cordes, 2004)

در مقایسه با مارکرهای RAPD  ، مارکرهای AFLP قدرت بالاتری را در تفکیک ژنومی موجود از خود نشان میدهند زیرادر تکنیک استفاده از روش AFLP به هیچ تاریخچه و اطلاعات قبلی از ژنتیک موجود احتیاج نداشته  وکمبود نتاج در بررسی ژنومی موجود تاثیر آنچنانی ندارد.

Kai et al. (2002) از ۱۴ مارکر AFLP جهت تفکیک ۳ مورفوتایپ از ماهی صخره ای سیاه که از لحاظ رنگ با هم اختلاف داشتند سود برد.

 

جدول ۱ : -خلاصه ای از ابزارهای ژنتیکی موجود و قدرت کارایی آنها ( نوروزی ، م، ۱۳۸۶ )

mt DNA Microsatellite Allozyme تکنیک
+ +++ ++ شناسایی فردی
+ +++ ++ خویشاوندی
++ +++ +++ ژنتیک جمعیت
+++ +++ ++ ذخایر
+++ + ++ بین گونه های خویشاوند نزدیک
+++ + ++ شناسایی گونه ها
+++ + نسبتهای فیلوژنتیک

۱-۷-۱ – تكنيك PCR (Polymerase chain reaction):

PCR روشي است كه در آن يك قطعه خاصي از DNA در داخل لوله آزمايش و در شرايط كاملاً آزمايشگاهي تكثير مي شود. اين روش كه از كارايي بسيار بالايي برخوردار مي باشد در سال ۱۹۹۸ توسط كري موليس (Kary mullis) معرفي شد. در اين روش بكارگيري آنزيمهايDNA polymerase جهت شروع و ادامه گپي برداري از قطعات معين شده ژنوم و يا قطعات نا معين از ژنوم كه بستگي به اختصاصي بودن آغاز گرما داردضروري مي باشد. با اين روش مقدار DNA ساخته شده بصورت تصاعدي افزايش مي يابد بطوري كه پس از تكرار دوره‌هاي حرارتي مقدار DNA بسته به تعداد دوره‌هاي تكرار شده افزايش مییابد.

برچسبها
محصولات مرتبط

دیدگاهی بنویسید.

0